Goud P. (1789) - van Bennekom G. (1872)

03-03-2003

In de 22ste ronde van de interne competitie was de bekerwinnaar van het afgelopen jaar, dhr. Goud, aan mij gekoppeld. In onderlinge confrontaties stond het 1-1, vorig seizoen troefde ik Goud af waar het jaar daarvoor mijn tegenstander de sterkste was gebleken. Om de koppositie te behouden diende ik te winnen er van uitgaande dat mijn directe concurrent dhr. Groenewoudt tot winst zou komen.

Soms zit het mee, ...
01.     c4-e5
02.     g3-f5
03.    Bg2-Nf6
04.    Nf3-d6*1
05.    O-O-Nc6
06.     d3-Be7
07.    Nc3-O-O
08.     e3-h6
Helaas vond het duel plaats op de eerste etage van het clubgebouw, een minder gezellige locatie in ‘t Volbert. Het is echter wel bevorderlijk voor de concentratie.
*1 Zie diagram, het eerste serieuze denkmoment laste ik in bij de 4de zet. Enige minuten liet ik mijn gedachten los op 4. ..-e4, ik verwierp deze zet omdat ik in een later stadium g3 wilde kunnen aanvallen met f4. ChessGenius ziet 4. ..-e4 5. Pd4-d5 6. cxd5-Pxd5 7. 0-0-Pb4 8. Da4+-c6 [-0.24] wel als beste voortzetting. Zowel wit als zwart dirigeren tot aan de tiende zet de stukken naar tactische velden. Wit lanceert een aanval over de damevleugel terwijl zwart gelijktijdig aan een aanval over de koningsvleugel bouwt. Op de 11de zet speelt wit Pd2!, een mooie zet, het paard kan via b3 assisteren op de damevleugel en het paard maakt tevens f4 mogelijk.
09.     a3-Be6
10.     b4-Qe8
11.   Nd2!-f4!*2
12.     b5-Nd8
13.   exf4-exf4
14.   Nde4-Qd7
15.   Bxf4-Bh3
16.    Ra2-Bxg2
*2 Zie diagram, van Bennekom zag weinig mogelijkheden om de koningsaanval voort te zetten op het moment dat dhr. Goud de f-pion zou opspelen. Om f4 onmogelijk te maken speelde zwart zelf 11. ..-f4!. Het schaakprogramma oppert in de diagramstelling 11. ..-e4 12. dxe4-fxe4 13. Dc2-Df7 14. Lb2-Pe5 15. Pcxe4-Lxc4 [0.42], echter na het gespeelde 11. ..-f5 geeft het programma 12. exf5-exef 13. b5-Pd8 14. Pb3-fxg3 15. fxg3-Pg4 met eveneens [0.42] als beste voortzetting aan.
Enkele zetten later geeft ChessGenius aan dat de stand in evenwicht is na 14. ..-fxg3 15. fxg3-Pxe4 16. Pxe4-d5 17. cxd5-Txf1+ [-0.15], zwart speelt deze variant opzettelijk niet om wits toren buiten spel te houden maar speelt op de aanval middels Dd7. Tot mijn verbazing blijkt de lopermanoeuvre Lh3-Lxg2, om de wits koning kwetsbaarder op te stellen, de goedkeuring te hebben van het programma.
17.   Kxg2-Ne6
18.    Be3-c6
19.  Nxf6+-Bxf6*3
20.    Ne4-cxb5
21.   cxb5-Qxb5
22.  Nxf6+-Rxf6
23.    Rc2-Raf8
24.    Rc4-d5
*3 In de diagramstelling, mist dhr. Goud 19. Db3, na de damezet heeft wit het betere van het spel. Wit houdt in dat geval druk op het centrum waarbij de sterke verdediger op a2 gereed staat om zich te mengen in het gevecht. Desondanks speelt wit het zwakkere Pxf6 waarna zwart serieuze aanvalskansen krijgt. Na de partij gaf dhr. Goud aan dat het afruilen van de stukken op f6 niet rijmt met zijn stijl is maar dat hij op dat moment niet zag hoe hij verder diende te gaan.
De volgende zetten speelt zwart puur op het beperken van wits tegenspel, één voor één verstevigd zwart de zwakke punten in de stelling. Rond de 25ste zet is zwarts bolwerk voltooid. In die fase van de strijd heeft van Bennekom een welkome luxe, waar de zwartspeler normaliter ruim achter in tijd staat heeft hij nu de weelde van tijdsvoorsprong!
25.    Rb4-Qd7
26.     d4-b6
27.    Qb3-Rf3*4
28.    Qc2-Qf7
29.    Qe2-Qh5
30.    Rb2-Qg4
31.    Rd2-Qe4
32.    Kg1-h5
*4 Zie linker diagram, wit speelt Db3 om tegenspel te verkrijgen, nu is het echter te laat. Zwart dwingt wit terug de verdediging in met 27. ..-Tf3!, een sterke zet omdat de loper veroordeeld blijft tot een verdedigende taak en de f-pion gefixeerd blijft.
Vanaf de 27ste zet voert van Bennekom de druk langzaam op wit met vele kleine problemen opzadelend. Dhr. Goud vindt een correcte verdediging, maar tegen een hoge prijs, de klok tikt onverbeterlijk door. Zwart verschaft zichzelf een zee aan ruimte maar kan er weinig mee, keer op keer komt van Bennekom tot de conclusie dat de winst nog ver te zoeken is.
De vesting die wit heeft opgebouwd blijkt uiterst solide, zelfs de opmars van de h-pion leidt niet tot een directe winstvariant.
33.    Qd3-Qg4
34.    Qe2-h4
35.    Kg2-h3+*5
36.    Kg1-Qe4
37.    Qd3-Qg4
38.    Qe2-Re8
39.  Bf4??-Rxf4
40.   Qxg4-Rxg4
*5Zie diagram, op de 35ste speelde ik h3 om de witte koning in een matpositie te brengen. Ik had beter kunnen vervolgen met 35. ..-T8f6 36. Da6+-Pf4+ 37. Lxf4+-T3xf4 38. Kg1-hxg3 39. Tf7 [-0.72]. Op de 38ste zet veranderde zwart van strategie, aangezien drukken op de koningsvleugel weinig opleverde besloot van Bennekom om de het paard in de aanval te betrekken. 38. ..-Te8 werd gespeeld met het oog op Pf4-Pg2. Door de nijpende tijdnood waarin dhr Goud zich bevond, minder dan drie minuten, liet hij zich op de 39ste het kaas van het brood eten. Door de druk op de stelling en de stress van de tijdsdruk maakte wit een onnodige blunder. Het programma waardeert de stelling na zet 38 als volgt: 39. Db5-De4 40. Db1-Dxb1 41. Txb1-Tc8 [-0.48], wit kan zich goed staande houden, desondanks ben ik van mening dat onder normale omstandigheden zwart tot winst moet komen.
41.     f4-Kf7
42.    Rc1-Re7
43.   Rdc2-Nxd4
44.    Rc7-Ne2+*6
         0-1
*6 Zie linker diagram, de slotstelling, wit gaf op waarmee de koppositie voor een extra week gewaarborgd was!

Auteur: G. van Bennekom